Blog


Visrestaurant - Jonah Falke

Visrestaurant 08-11-2018

Mijn geliefde en ik aten vorige week met mijn uitgever en zijn vrouw, mijn kunstagente, bij visrestaurant Lucius in Amsterdam. Ik zou ze mijn pleegouders in de kunst willen noemen.

 



Liftmuziek - Jonah Falke

Liftmuziek 01-11-2018

Met een grote koffer haastte ik me naar het treinstation. Het was laat, de trein was overvol, de mensen leken moe van de dag en wie weet wat al niet meer. Na aankomst spoedde ik me naar een Chinees restaurant. Mijn vader zat er met een Argentijnse muzikant te eten. Ik moest door maar hij zou me een lift geven dus ik zou wachten. Voor het restaurant, staand naast de auto, belde ik mijn vader: ‘Hoe lang duurt dit nog?’
‘Nog even,’ zei hij. ‘Kom maar binnen.’ 
 



Bespreking - Jonah Falke

Bespreking 25-10-2018

We gingen met z’n drieën in een vergaderruimte zitten en de deur werd gesloten. Iemand zei tegen zijn collega: ‘Begin jij maar.’ Ik ging rechterop zitten. Er volgde een relaas. 
Kortom: mijn werk was nog niet goed. 
Ik sputterde wat tegen. 
Iemand zei: ‘Ja, maar de realiteit interesseert me helemaal niet.’ 
De poëtische of filosofische waarde van die opmerking zag ik op dat moment niet. Het maakte me juist razend. 



Hemel - Jonah Falke

Hemel 18-10-2018

Als kind heb ik eens gedanst. Het moet in 1998 zijn geweest. Volgens mij was het de laatste keer dat ik danste. Want door mijn enthousiasme viel ik met mijn mond op een vuurkorf en verloor ik een groot deel van mijn tanden. Ik krijste en bloedde enorm. Het was weekend en daarom moest ik naar een tandarts een paar dorpen verderop. Ze gaven me nieuwe voortanden. 

 



Derealisatie - Jonah Falke

Derealisatie 11-10-2018

Mijn moeder stelde voor om te lunchen in een hotel. We zaten buiten want de zon scheen. Op het terras zat een vrouw. Ik meende te zien dat ze uit de verveling die haar rijkdom had voortgebracht dronk en rookte. Het was ochtend. Misschien had ze veel om te verdoven.



De gelijkenis tussen feesten en begrafenissen - Jonah Falke

De gelijkenis tussen feesten en begrafenissen 04-10-2018

De 100ste column van Jonah Falke op het Lebowski-blog gaat over feesten (en begrafenissen). 

 

 



Hulp - Jonah Falke

Hulp 27-09-2018

Psychiater Damiaan Denys bepleit in NRC dat het neveneffect van ‘onze’ rijkdom is dat we controle over alles willen. Aangezien dat meestal niet lukt, worden we ongelukkig en zoeken hulp. Dit drukt te zeer op de geestelijke gezondheidszorg in het algemeen, want slechts 6 à 7 procent van de mensen is echt psychiatrisch. Die cijfers lijken me geruststellend.

 



Authentieke verlangens - Jonah Falke

Authentieke verlangens 20-09-2018

Een vrouw vroeg naar mijn stage in het ziekenhuis. Daarna zei ze: ‘Je moet ook eens op een psychiatrische afdeling meelopen. Dat was mijn werkveld. Ik was beeldend therapeute.’

 



Kelder - Jonah Falke

Kelder 13-09-2018

Een paar maanden na de aanslag op de Bataclan in Parijs las ik op de nieuwswebsite Middle East Eye over jongeren die op de avond van de aanslag met terrorist Salah Abdeslam McDonald’s aten en jointjes rookten. Een van hen zei: ‘He seemed like a normal guy with nothing to do. We started talking, he was nice.’ 

 



Kurhaus - Jonah Falke

Kurhaus 06-09-2018

Met mijn geliefde en een goede vriend bezocht ik vorige week Museum Kurhaus in het Duitse Kleve. We kwamen een dag te laat, want op dat moment werd er van expositie gewisseld. Voor de helft van het geld mochten we naar binnen. Er waren geen andere bezoekers. We liepen tussen werkmannen die de expositie ontmantelden en in houten kisten pakten. Zonder al te veel moeite was het voor te stellen dat dit een performance was. Ons bezoek was eigenlijk zinloos, maar zoals het bij kunst vaker gaat, is de betekenis op het eerste gezicht onduidelijk. Ons bezoek had toch weldegelijk zin.



Maatschappelijke stage  - Jonah Falke

Maatschappelijke stage 30-08-2018

In maart 2017 schreef ik: “Het probleem van ‘kunstenaars’ lijkt me dat ze vooral in zichzelf geïnteresseerd raken en steeds minder in de wereld. Maar misschien doen de meeste mensen dat wel.’
Dit was voor mij de aanleiding om verzorger te gaan spelen. Ik wandelde een week iedere middag door het Vondelpark met een hulpbehoevende man.



Jonah Falke bij Nooit meer slapen (4): Evolutie - Jonah Falke

Jonah Falke bij Nooit meer slapen (4): Evolutie 24-08-2018

Morgen ben ik uitgenodigd op een bruiloft op het Twentse platteland. Trouwen lijkt me ouderwets. Maar ik ken de twee families niet goed, wellicht willen ze graag dat het stel kinderen krijgt en ‘mag’ dit alleen met een trouwring om. 



Jonah Falke bij Nooit meer slapen (3): Jungle - Jonah Falke

Jonah Falke bij Nooit meer slapen (3): Jungle 23-08-2018

Afgelopen week publiceerde Vrij Nederland mijn verhaal over hoe het is om als vmbo’er in een hoogopgeleide, geëngageerde, linkse wereld te belanden. Om dit te illustreren: gisteravond gebruikte de presentator van dit programma, Pieter van der Wielen, het woord ‘autocratisch’. Ik had geen idee waar hij het over had.



Jonah Falke bij Nooit meer slapen (2): Extremist - Jonah Falke

Jonah Falke bij Nooit meer slapen (2): Extremist 22-08-2018

‘In Rusland kun je zomaar extremist zijn,’ kopte de nrc.next vandaag. De negentienjarige fotografiestudent Daniil Markin, ‘een goedlachse jongen die bij zijn schoonouders woont…’ ‘is niet bepaald iemand die je op het eerste gezicht ervan verdenkt een extremist te zijn. Toch is dat precies waar Markin van wordt beschuldigd. Volgens het Russische OM heeft hij zich schuldig gemaakt aan het aanzetten van haat tegen christenen.’



Jonah Falke bij Nooit meer slapen (1): Actualiteit - Jonah Falke

Jonah Falke bij Nooit meer slapen (1): Actualiteit 21-08-2018

In 2015 sloot ik vriendschap met een oude dame uit de Rivierenbuurt in Amsterdam. In de oorlog verbleef ze bij een gezin in de Achterhoek, vlak bij waar ik opgroeide. Dit gegeven was voldoende om aan een vriendschap te beginnen. Ze sprak over de oorlog alsof het de gelukkigste tijd van haar leven was.



Oxytocine - Jonah Falke

Oxytocine 16-08-2018

Volgens een artikel in weekblad Elsevier uit 2015 maak je bij het aankijken van een hond het ‘liefdeshormoon’ oxytocine aan, een stofje dat agressie vermindert. ‘Het hormoon werkt als signaalstof in de hersenen in op ons limbisch systeem, de zetel van diepgewortelde emoties. Bij vrouwen speelt oxytocine een belangrijke rol bij de hechting met hun pasgeboren baby.’ 



Griekse kust - Jonah Falke

Griekse kust 09-08-2018

Afgelopen maart bezochten mijn vader en ik een aantal kustplaatsen in de buurt van Athene. We kregen een toer van een Griekse bekende. Het was erg vredig aan het strand. De bankencrisis leek even ver weg; er gebeurde niet veel. Mensen met zonnebrillen hingen in strandstoelen en filosofeerden wat.  



Het paard, de wagen en de mens  - Jonah Falke

Het paard, de wagen en de mens 02-08-2018

Schopenhauer noemde het leven de droom en de dood het ontwaken. Maar toen een vrouw zich twee weken geleden doodreed tegen een stilstaande boom langs het Slingerparralel in Ulft, verloor dat filosofische hersenspinsel zijn kracht. De auto vatte vlam, blussen en de vrouw redden bleek zinloos. Onwillekeurig dacht ik: misschien zijn gemeentewerkers de boom vergeten te kappen, ze hadden hem beter kunnen kappen.



Ram - Jonah Falke

Ram 26-07-2018

Vanaf het station fietsten mijn geliefde en ik naar een voorleesmiddag in Amsterdam-West. Ik vond het lastig om me te concentreren op de sprekers. Op straat gebeurde er van alles. Net als in musea is het soms zo dat de mens in het wild aantrekkelijk is om naar te kijken, als de kunst minder is. Gelukkig waren er veel pauzes.



Alle Menschen werden Glückssucher - Jonah Falke

Alle Menschen werden Glückssucher 19-07-2018

Rond middernacht keerden de bewoners van het huis waar mijn geliefde en ik de afgelopen weken op hadden gepast terug. Ze waren bruin van de zon en vermoeid van het reizen. Het was aangenaam om ze terug te zien, maar toch was het alsof er twee vreemden in ons huis kwamen. Gelukkig hadden ze dat gevoel zelf ook. Ik vermoedde dat het iets primitiefs is, zoals een olifant zijn ontlasting op die van zijn voorganger loost om zijn stempel te drukken. Lang duurde dat gevoel overigens niet.



Waarschuwing - Jonah Falke

Waarschuwing 12-07-2018

Afgelopen week bezocht ik een bejaarde vrouw in Amsterdam-Zuid. Ze woonde in mijn oude buurt en toen we erachter kwamen dat ze tijdens de oorlog in de Achterhoek verbleef, werden we vrienden.



Zoeklicht - Jonah Falke

Zoeklicht 05-07-2018

Zoals verzadigde mensen langs restaurants kunnen slenteren, liep ik door het Stedelijk Museum in Amsterdam. Ik kwam niet speciaal voor iets, maar hoopte wat onverwachts te zien. 



Bath - Jonah Falke

Bath 28-06-2018

Mocht ik ooit een alleenstaande worden en aan het zwerven raken, dan verkies ik het Engelse stadje Bath als uitvalsbasis. Voor een reportage over Hollandse Meesters mocht ik er even heen. Het weer was aangenaam en het leven speelde zich buiten af. Bijna was ik er gebleven.



Laatbloeier - Jonah Falke

Laatbloeier 21-06-2018

Ik ga een paar dagen terug naar de Achterhoek. Er zijn daar op dit moment meer zieken dan ooit tevoren. Ze worden allemaal behandeld door hetzelfde ziekenhuis. Mijn geliefde zei: ‘Daarom ga je zeker terug, om het verval onder ogen te zien en erover te schrijven.’ Ik hoopte dat ze ongelijk had of te cynisch was. Er is eerst de poging tot medeleven, dan misschien een verhaal, maar soms is de volgorde inderdaad omgekeerd.



Vinger - Jonah Falke

Vinger 14-06-2018

Er is een vriend die alleen belt als hij een probleem heeft. De afgelopen jaren waren zijn ongemakken zowel lichamelijk als psychisch. Ik ken niemand met zoveel metalen pinnen in zich. Maar sinds hij een vriendin heeft, zijn de psychische problemen in ieder geval verdwenen. Het ontbreken van liefde was vast het probleem.



Dief - Jonah Falke

Dief 07-06-2018

In de trein van Brussel naar Antwerpen liepen dieven. De conductrice waarschuwde in het Nederland, Duits, Frans en Engels. Het was niet moeilijk om ze eruit te pikken. Nerveus liepen ze heen en weer door de trein en keken ze naar spullen in plaats van naar mensen. 



Levenslied - Jonah Falke

Levenslied 31-05-2018

Op een industrieterrein maakte ik muziek met een echtpaar. Even werd ik teruggeworpen in de tijd, naar toen ik nog geplaagd werd door muzikale ambities. We speelden zonder te weten wat het was: we improviseerden. In de oefenruimte lagen oordoppen, kabels, versterkers en instrumenten. Waar die tijd of spullen gebleven zijn, wist ik niet.



Utrecht - Jonah Falke

Utrecht 24-05-2018

Afgelopen zondag was er een opening van een expositie van schilderijen in Utrecht. De mensen bleken bijzonder ernstig van aard en de waanzin nabij.

Allereerst:
De expositie werd geopend door een vrouw die sprak alsof ze mensen wilde verleiden om bij een sekte te gaan. Bijna schreeuwend riep ze mensen op om niet te zoeken naar figuratie in de kunst, maar de abstractie te omarmen.
Het gros van het bejaarde publiek gniffelde om haar woorden maar verroerde zich niet. Later zou iemand over de toespraak zeggen: ‘Ja, zo’n speech, dat is weer eens wat anders, hè?’



Barbaar - Jonah Falke

Barbaar 17-05-2018

Een vriendin vroeg: ‘Hoe oud word je volgende week?’ Ik noemde een getal. Ze vroeg of ik het aangenaam vond om jong te zijn. Ik had geen idee, maar het voordeel aan jong zijn leek me dat je hopelijk gaat zien hoe de levens van je vrienden of bekenden gaan lopen, of ontsporen natuurlijk.



Nam Kee - Jonah Falke

Nam Kee 10-05-2018

Op 4 mei 2015 begon mijn leven zoals het er nu uitziet: een werkloos bestaan. Mijn uitgever deelde toen mee: we gaan je boek uitgeven, dit is het voorschot. Ik besloot direct te stoppen met werken in de thuiszorg en de bejaarden aan hun lot over te laten. Sommigen daarvan hadden de oorlog meegemaakt. Maar ook zonder mijn hulp zouden ze het redden.



Veerkracht - Jonah Falke

Veerkracht 03-05-2018

Gisteravond las ik de laatste pagina’s van Albert Camus’ De Pest. Als de ziekte over is zegt hij: ‘Maandenlang had iedereen zijn ziel op een laag pitje gezet en nu werd alle opgespaarde levenskracht in één dag verbruikt. Morgen begon het leven zelf weer, maar vooralsnog gingen mensen van zeer verschillende afkomst broederlijk met elkaar om.’
Toch zal de pestbacterie nooit uitsterven, schrijft Camus, het is wachten tot het moment dat hij weer de kop op steekt. Tot die tijd verschuilt hij of zij zich in meubels, kelders of zakdoeken.



Privacy - Jonah Falke

Privacy 26-04-2018

De documentaire Tempo of a restless soul over de Belgische zanger Tom Barman opent met een scene waarin zijn zus hem zegt (en ik parafraseer): ‘Wie een documentaire ook maakt, ik vertrouw het motief van zulke mensen niet.’



Troost - Jonah Falke

Troost 19-04-2018

Op een terras, ergens in de zon, vergezelde ik mijn geliefde en een vriendin van haar. Ze zei van tevoren: ‘Ik vind het fijn dat je mijn vrienden leert kennen.’ Het was druk op het terras. Aan weerskanten van onze tafel jengelden baby’s. Het geluid ging door merg en been. 



Vegetarische dromen - Jonah Falke

Vegetarische dromen 12-04-2018

Van ongesteldheid viel mijn moeder als meisje van de fiets. Hoe lang ze op straat heeft gelegen en wie haar daar vond, is een raadsel. Wel snuffelden er wat straathonden aan haar, dat weet ze nog. In die tijd liepen er in dorpen nog honden in het wild rond.



Moederliefde - Jonah Falke

Moederliefde 05-04-2018

Laatst sprak ik de dochter van een psycholoog. Ik vroeg of ze haar vader goed vond in zijn werk. Ze zei: ‘Ja, ik denk het wel.’
Ze vertelde me over een onderzoek met hersenscans om psychopaten te kunnen herkennen. Er scheen een psycholoog te zijn die samen met zijn zoontje ging duiken in een gebied in Afrika waar haaien zwommen. Hij had er nooit bij stil gestaan dat dit gevaarlijk was. ‘Het was levensgevaarlijk,’ zei ze.



Toiletjuffrouw - Jonah Falke

Toiletjuffrouw 29-03-2018

Op het Hauptbahnhof in Düsseldorf ging ik naar hetzelfde toilet als de vorige keer. Het was een plek zonder dromen. Het rook er naar warm vlees, knoflook en chloor. 
Ik moest er de vorige keer lang wachten, er stond een rij tot in de stationshal. Ik probeerde mijn Duits op te halen bij de toiletjuffrouw. Op vreemden is het goed oefenen.



Mistral - Jonah Falke

Mistral 22-03-2018

In Griekenland was vanuit de tuin de besneeuwde bergtop van de Olympus zichtbaar, in de tuin van dit kasteel de Mont Ventoux. Een dag of wat na terugkomst uit Griekenland vertrokken mijn vader en ik alweer naar Frankrijk. Hij ging er muziekopnames maken in het kasteel Chateauneuf-de-Gadagne, net buiten Avignon. Mijn aanwezigheid leek met de dag vager te worden. Ik probeerde te werken of uit te rusten maar slaagde daar niet in.



Ogen - Jonah Falke

Ogen 15-03-2018

Mijn vader en ik vergezelden een Griekse man bij de kapper in het stadje Kozani. Daarna zouden we iets gaan eten in de bergen. De man zei: ‘Het duurt maar vijf minuten, zoveel haar heb ik niet.’



Voedsel, medicijnen en weemoed - Jonah Falke

Voedsel, medicijnen en weemoed 08-03-2018

Een gedrongen Duitse douanebeambte vroeg in gebroken Engels: ‘Heeft u voedsel of medicijnen bij zich?’ Naar waarheid antwoorde ik van niet. Toch vroeg hij me mee te komen om mijn bagage nader te onderzoeken. Bij het inchecken overvalt me altijd het idee: nu gaan ze me betrappen. Het is geen nieuws dat je ook voor iets wat je niet hebt gedaan veroordeeld kunt worden. Een zenuwlijer ziet van alles. Maar wat is het verschil tussen een zenuwlijer en een fantast?



Geslachtsmoe - Jonah Falke

Geslachtsmoe 01-03-2018

Het gebrek aan zin van het leven is een van de weinige dingen die haar altijd tot tranen kan roeren. Jaren geleden ging ze er voor in therapie. Een psycholoog had haar gezegd dat ze het in de kleine dingen moest zoeken. Misschien was het waar. Inmiddels gaat het beter.



Masker - Jonah Falke

Masker 22-02-2018

Gister kwam het kwaad van onder. In de avond liep er een schreeuwende man op blote voeten en met een skelettenmasker op door de verlaten winkelstraat. Het schemerde, en het grofvuil stond buiten. De man gooide vuilniszakken door de lucht en sloeg met zijn vuisten op winkelruiten. Iemand schreeuwde dat hij normaal moest doen. Hij keek naar de man die hem tot orde riep en trapte met zijn blote voeten tegen een elektriciteit-kastje. Het leek hem geen pijn te doen. De andere man bleef op een afstand staan kijken.



Her - Jonah Falke

Her 15-02-2018

Op aanraden van mijn vriendin zag ik deze week de film Her van Spike Jonze. In de film wordt de hoofdpersoon verliefd op de stem van zijn operating system. Wellicht raadde ze de film aan om me voor te bereiden op de toekomst. Ik hou doorgaans erg van haar onbevangen pragmatisme. Her was echter een schrikbeeld. Mijn innerlijke romanticus begon te steigeren. Ik vervloekte m’n eigen kleinzerigheid.



Hulpverlener - Jonah Falke

Hulpverlener 08-02-2018

Een vriendin sprak over haar vriend die hulpverlener is. Vroeger verschoonde hij bejaarden, tegenwoordig werkt hij met autistische jongeren.

Ze zei: ‘Er zitten alleen jongens in zijn opvang. Autistische meisjes komen minder vaak voor. Vrouwen kopiëren veel eerder het gedrag van andere vrouwen. Als ze zien dat een andere vrouw iedere dag doucht, doen ze dat ook. Vrouwen zijn veel flexibeler.’

Ik vroeg of dat kopieergedrag vrouwen ook gelukkig maakte.

‘Geen idee, maar wel schoon.’



Onzichtbaarheid - Jonah Falke

Onzichtbaarheid 01-02-2018

Bij gebrek aan een ruimte paste ik in de zomer van 2016 op een gigantisch huis midden in Amsterdam. Ik herinner me van deze periode dat het contact met mensen ingewikkeld was. Alles en iedereen vormde een bedreiging voor het schrijven, dacht ik. Het valt te hopen dat het deels de hitte was die voor deze verwarring zorgde.



School - Jonah Falke

School 25-01-2018

Een jaar geleden moest ik me melden op mijn oude middelbare school, tijdens het tweede uur in lokaal 1F8. Twintig leerlingen hadden zich vrijwillig opgegeven om Bontebrug te lezen. Althans, dat was het idee. Toen een leraar Nederlands de ochtend opende reageerde een meisje verbaasd: ‘Heb jij het héle boek gelezen meneer?’

‘Ja, natuurlijk.’

‘Oh, ik ben nog niet eens op de helft.’



Worst - Jonah Falke

Worst 19-01-2018

Als je in het centrum van Arnhem woont leef je gemiddeld één jaar korter dan in de rest van het land. Dit komt door de vervuilde lucht en het gebrek aan natuur. Maar vandaag was dat een voordeel, want er staan ook weinig bomen die om kunnen vallen.  



Waarheid - Jonah Falke

Waarheid 18-01-2018

Aan de gezondheid van president Donald Trump mankeert helemaal niets. Aan de gezondheid van president Donald Trump mankeert helemaal niets. Aan de gezondheid van president Donald Trump mankeert helemaal niets. Hoe vaker je het herhaalt, hoe ongeloofwaardiger het klinkt. Al schijnt het omgekeerde waar te zijn. De kracht van de herhaling is de manier waarop nepnieuws de wereld in wordt geholpen, en hoe een leugen tot waarheid wordt verheven.



Roken - Jonah Falke

Roken 17-01-2018

Deze ochtend moest ik me melden bij mijn tandarts. Om haar een plezier te doen, rook ik nooit van tevoren, al hangt er vast nog een zweem van verschaalde shaglucht in mijn aura. 



Blue Monday - Jonah Falke

Blue Monday 16-01-2018

Vandaag is het zogenaamd de meest deprimerende dag van het jaar. De term Blue Monday werd door de Britse Psycholoog Cliff Arnall in het leven geroepen. Uit een wetenschappelijke formule zou blijken dat vandaag de dag is waarop de meeste mensen zich treurig, neerslachtig of weemoedig voelen. Dit zou te maken hebben met het feit dat goede voornemens mislukt zijn en de vakanties ver weg lijken, aldus Wikipedia.



Chinese dokter - Jonah Falke

Chinese dokter 11-01-2018

Vandaag wordt mijn geliefde behandeld door een Chinese dokter.

Ze vroeg: ‘Ga je mee?’

‘Nee, volgens mij is zoiets erg persoonlijk en kun je beter alleen gaan.’

Ze ging alleen.



Verleden - Jonah Falke

Verleden 04-01-2018

Gisteren belde een oude vriend. Hij vroeg ik langs wilde komen. Ik had weinig zin maar soms moet je jezelf ergens toe zetten. Een jaar geleden zat hij nog in een psychiatrische kliniek en sinds hij daar uitkwam heb ik hem niet meer gezien. Misschien was ik bang om hem terug te zien en erachter te komen dat het leven hem nog steeds te zwaar valt.



Het beste van 2017: eindejaarslijstjes van Lebowski-auteurs - Jonah Falke

Het beste van 2017: eindejaarslijstjes van Lebowski-auteurs 29-12-2017

Ook wij van Lebowski zijn suckers voor eindejaarslijstjes. Omdat er al genoeg boekenlijstjes verschijnen, geven deze tien auteurs top 3's van al het andere (en vooruit, er staat ook één boekenlijstje bij). Zie hier, het beste uit 2017 van Lebowski-auteurs!
 



Messias - Jonah Falke

Messias 28-12-2017

Het was niet moeilijk om medelijden met mijn tante te hebben. De baby huilde, zijn broertje gooide met speelgoed, er kwam visite binnen, de telefoon ging en ik zat klaar om geknipt te worden. Ik zei: ‘Geen haast.’ Ondertussen groeide mijn haar door en sprak ik met de visite. Terwijl ik me afvroeg: wat halen mensen die kinderen nemen zich in godsnaam op de hals?



Ongeluk - Jonah Falke

Ongeluk 21-12-2017

De kok verdween en werd in de tuin van het paleis gevonden door de jagers. Het zou de openingszin van een sprookje kunnen zijn. Maar de werkelijkheid is soms ook ongeloofwaardig, zo niet ongeloofwaardiger. 



Morgen - Jonah Falke

Morgen 13-12-2017

Met mijn geliefde wilde ik gisteravond de film The Killing of a Sacred Deer van Giorgos Lanthimos in de bioscoop zien, maar we gingen niet. Wegens werk en vermoeidheid wilden we vroeg slapen. Ik kon de slaap echter niet vatten. Waarvan ik wakker lag, weet ik niet.



Verveling - Jonah Falke

Verveling 07-12-2017

Toen we in de vrieskou op zoek waren naar een Japans restaurant in Den Bosch begon mijn geliefde te bloeden. We liepen over een guur bedrijventerrein en ik vroeg haar: ‘Wat voel je?’

‘Dat het lekt!’

‘Kan bloed bevriezen?’

‘Geen idee, volgens mij wel.’



Verhelderend - Jonah Falke

Verhelderend 30-11-2017

Zaterdagmiddag werd ik geïnterviewd door een jongen met wie ik ooit studeerde. Hij zei na afloop: ‘Jij bent eigenlijk helemaal niet arrogant.’ Hij leek te schrikken van zichzelf. Was het een compliment en een belediging ineen? Ik wist het niet en lachte even onwetend.



Bazel - Jonah Falke

Bazel 23-11-2017

Op oudejaarsdag nemen mijn vriendin en ik de trein naar Bazel, Zwitserland. Escapisme vermomd als romantiek, of andersom. Het doet er eigenlijk niet toe. Soms moet je iets plannen om doelloosheid te voorkomen.



Maria - Jonah Falke

Maria 16-11-2017

Vlak na terugkomst op het platteland bedreven mijn geliefde en ik de liefde op het aanrechtblad. Het was buiten weer om binnen te blijven. We deden het dan ook om de kou of eenzaamheid te verdrijven, denk ik, waarom anders?



Jachtgeweer - Jonah Falke

Jachtgeweer 09-11-2017

Onlangs voerde ik een discussie met vrienden die opperden dat je best een wapen mag gebruiken om jezelf te verdedigen op het platteland. Ik kan niet ontkennen dat mijn pacifistische opvoeding en een jeugd zonder angst meespeelden in mijn oordeel. Ik vroeg mijn vrienden: ‘Hoever moet je van de bewoonde wereld af wonen dan? Waar trek je de grens? Twee kilometer, tweeëneenhalf? Ik vind dat je wapens niet moet propageren of gedogen. Dat leidt tot verwarring.’



Taal - Jonah Falke

Taal 31-10-2017

Ik dronk koffie met een Italiaanse dame.  Ze vertelde dat ze op vakantie ging naar Albanië. De dame woont al jaren in Nederland en nu ligt ze in scheiding met haar Nederlandse man. Ik vermoedde dat de reis met de scheiding in verband stond en bedoeld was om de nieuwe fase in te luiden. 



Carehome - Jonah Falke

Carehome 30-10-2017

In het Engelse Essex is het binnenkort mogelijk om ziekenhuispatiënten in je huis op te nemen tegen betaling. Dit om te voorkomen dat kostbare ziekenhuisbedden bezet worden gehouden. De Volkskrant schreef vandaag dat deze CareHomes een soort Airbnb zijn. Ik zie voordelen. Met visite erbij gedragen de meeste mensen zich beter. En, het verschil tussen bezoek en een patiënt in de logeerkamer is waarschijnlijk te verwaarlozen.  



Underground banking - Jonah Falke

Underground banking 26-10-2017

Gister heeft de politie meerdere invallen gedaan bij geldkantoren in het hele land. Een woordvoerder zei over deze schimmige zaakjes tegen de NOS: "Ze verzieken de wijk, onder- en bovenwereld raken vermengd met elkaar en het foute geld drukt de eerlijke economie weg."
Je kunt je afvragen of de economie wel bedoeld is om eerlijk te zijn. 



Pedaalemmer - Jonah Falke

Pedaalemmer 26-10-2017

Ik vroeg een vriend hoe het met hem ging. Hij zei: ‘De meisjes zijn in Wenen.’
    Het klonk me als de titel van een streekroman in de oren. Maar hij doelde op zijn vrouw en dochter die een reisje maakten.  
    Hij zei: ‘De meisjes zijn in Wenen, en dat is niet zo erg want ik zit ze toch alleen maar in de weg. Meer dan een pedaalemmer ben ik vaak niet voor ze.’
    Iemand die zichzelf een pedaalemmer durft te noemen, noem ik graag mijn vriend of geestverwant. 



Kuisheidsgordel - Jonah Falke

Kuisheidsgordel 25-10-2017

Alles wat te snel verandert wekt argwaan. Want evolutie of vooruitgang duurt naar ons weten lang. Iets afbreken daarentegen kost soms niet meer dan een seconde.



Sterven - Jonah Falke

Sterven 24-10-2017

Hoe praat ik met mijn kinderen over sterven? Deze lezersvraag legde nrc.next afgelopen zaterdag voor aan twee deskundigen.
    Bas Levering, hoofdredacteur van Pedagogiek in praktijk, stelde dat omgaan met de dood ingewikkeld is voor kinderen.
    En ook: ‘Het klinkt cru, maar met huisdieren is het goed oefenen. Huisdieren leven zo kort dat ze de dood van zo’n geliefd dier moeten meemaken. Bespreek de eindigheid van het leven zodra er zich een goede gelegenheid voordoet.’



Paarden - Jonah Falke

Paarden 24-10-2017

In de trein naar Schiphol trof ik een gezelschap dat elkaar adviezen over medicatie en nachtrust gaf. Ze kenden elkaar vermoedelijk van groepstherapie. Het waren twee jongens en twee meisjes. Hun lichaamstaal maakte duidelijk dat ze geen geliefden waren. Althans, nog niet.



Rabot - Jonah Falke

Rabot 17-10-2017

Afgelopen vrijdag bezocht ik het filmfestival in Gent voor de première van de documentaire Rabot. Het Rabot is een wijk aan de rand van Gent die bestaat uit drie flatgebouwen en behoort tot een van de armste wijken van Vlaanderen. De bewoners spraken over liefde, leed of eenzaamheid.



Kapper - Jonah Falke

Kapper 10-10-2017

Mijn weerzin tegen kappers is nog steeds niet geslonken. Toen ik een jaar of twaalf was liet ik mijn haar groeien en sindsdien heb ik geen kapper meer gezien. Gister bezocht ik mijn tante, die me al jaren zonder afspraak knipt.
 



Burgemeesters - Jonah Falke

Burgemeesters 06-10-2017

In maart van dit jaar lunchte ik met een assistente van burgemeester Eberhard van der Laan. Ik kende haar nauwelijks, maar ik had haar moeder tot aan het eind van haar leven verzorgd. Ik mocht haar moeder erg graag. Het schepte een band, want ook zij hield van haar moeder. 



Gouden goot - Jonah Falke

Gouden goot 02-10-2017

Van de week at ik met mijn beste vriend bij het restaurant YamYam aan de Fredrik Hendrikstraat in Amsterdam. Het zou voorlopig ons laatste diner worden. Tussen het voor- en het hoofdgerecht zei hij: ‘Dit zijn dingen die ik nog nooit aan iemand heb verteld.’
    Misschien begon hij door mijn aankomende afwezigheid in de stad dingen te vertellen die hij nooit eerder deelde. Probeerde hij me aan zich te binden met zijn diepste roerselen? Evenals armoede verbinden geheimen, wellicht. 



Düsseldorf - Jonah Falke

Düsseldorf 26-09-2017

Gister namen mijn vriendin en ik een trein naar Düsseldorf. Toen we naar het station liepen kwam er een man met een ‘zuigende bladblazer’ langs.
    Mijn vriendin zei: ‘Het zou me niks verbazen als hij soms per ongeluk een duif opslokt.’ 



Rolstoel - Jonah Falke

Rolstoel 19-09-2017

Gisteravond at ik met mijn vader bij een Italiaan in Bocholt, Duitsland. De ober die ons bediende sprak als een Italiaanse Duitser uit een zwart-witfilm. Zijn Duits doorweefde hij met Italiaanse woorden. Ook had hij een onvermoeibare glimlach op zijn gezicht. Het was niet moeilijk om aardig tegen hem te zijn.



Familie - Jonah Falke

Familie 12-09-2017

Afgelopen weekend verbleef ik met mijn vriendin bij haar ouders in Doesburg. De gesprekken gingen veelal over vroeger en hun familie. Veel meer dan een gemeenschappelijke geschiedenis of een collectief geheugen is een familie wellicht niet. 



Hond - Jonah Falke

Hond 05-09-2017

Een vriend stelde voor om eerst naar het café te gaan. Daarna zouden we wel zien wat er ging gebeuren. Maar ik denk dat we beiden al wisten dat we café niet gauw gingen verlaten. Mijn vriend nam zijn vriendin mee die avond. Waar mijn vriendin op dat moment was, is me ontschoten. 



Zundert - Jonah Falke

Zundert 29-08-2017

Onlangs was ik met een vriend in Zundert om een opening in het Van Gogh Huis te bezoeken. We waren vroeg en om de tijd te verdoen gingen we op zoek naar het graf van Vincent van Gogh, het doodgeboren broertje van de schilder.



Brandstapel - Jonah Falke

Brandstapel 22-08-2017

Een jaar geleden sprak ik een vrouw uit Groningen. We hadden het over haar werk in de thuiszorg. Erg blij met die baan was ze niet.
    Ik vroeg of ze ander werk ambieerde. 
    Lachend zei ze toen: ‘Loempia’s vouwen, dat lijkt me wel wat, dankbaar werk ook.’ 



Arm - Jonah Falke

Arm 15-08-2017

Onlangs tekende ik een contract en moest ik mijn bankrekeningnummer opschrijven. Een uur later werd ik gebeld. Er ontbrak een cijfer in mijn rekeningnummer. Ik kon de gedachte niet onderdrukken dat ik eigenlijk liever geen geld wilde verdienen, laat staan rijk wilde worden.



Hart - Jonah Falke

Hart 08-08-2017

De romancyclus Mijn strijd van Karl Ove Knausgård begint met de woorden: ‘Voor het hart is het leven simpel: het slaat zolang het kan. Dan stopt het.’
 



Verkleden - Jonah Falke

Verkleden 01-08-2017

‘Maak je lippen eens schoon, je klanten zullen denken dat je een travestiet bent.’  Dat zei mijn moeder gister tegen mijn vader nadat we zojuist spaghetti bolognese hadden gegeten.



Casa per tutti - Jonah Falke

Casa per tutti 25-07-2017

Gisteravond laat kwamen mijn vriendin en ik aan in Hotel Touring, te Pisa. Een goedkoop hotel in de buurt van het treinstation. We zouden de volgende ochtend meteen een trein nemen. 
 



Kijken - Jonah Falke

Kijken 18-07-2017

Op het plein van Pontremoli stiefelde een zwarte priester voorbij. Ieder contrast leek me zeer welkom in dit kleine, blanke, Italiaanse stadje. De man zag er prachtig uit met zijn witte boord en goed gestreken zwarte overhemd. Hij straalde een vertrouwd gevoel van rust uit. Ook als je niet godsdienstig bent kun je je kennelijk aangetrokken voelen door een geloof. Daarnaast: helemaal los komen van het christendom is in Europa vrijwel onmogelijk. 



Slaaf - Jonah Falke

Slaaf 13-07-2017

Gisteren sprak ik af met een oude vriend op een terras. Onbedoeld werden we dronken in de zon. De vriend bleek voornamelijk gewoon een vriend te zijn maar misschien was het de drank. Hopelijk kun je met sommige mensen gewoon verder waar je was gebleven. 



Gefoefeld - Jonah Falke

Gefoefeld 06-07-2017

Afgelopen weekend organiseerde ik samen met drie vrienden een feestje in discotheek Cocagne te Ulft. Dit deden we onder de noemer: Het Grote Vale Foefel Festijn. Het woord foefelen betekent zoiets als: niet te werk gaan zoals het hoort, slecht of slordig werken, vlug of heimelijk verbergen; wegmoffelen.



Agenda - Jonah Falke

Agenda 28-06-2017

Of ik wat te doen had. Ik zei dat even koffiedrinken wel ging lukken. Ook al heb je een lege agenda, dan lijkt me het goed om vooralsnog te suggestie te wekken dat je met iets bezig bent. Zadel de ander niet op met je eigen leegte.



Feest der onvruchtbaarheid - Jonah Falke

Feest der onvruchtbaarheid 22-06-2017

Ze kleedde zich uit voor de gynaecoloog, de vrouw ging met een eendenbek bij mijn vriendin naar binnen. Het instrument was een beetje warm gemaakt, vertelde ze, dat was aangenaam. Ik vroeg of ze zich had geschaamd tijdens het inbrengen van het spiraaltje. Dat was niet het geval. Wel had mijn vriendin de dokter gevraagd: ‘Stinkt het weleens, bij vrouwen tussen de benen?’
 



Geluk - Jonah Falke

Geluk 15-06-2017

Met een paar duizend euro in mijn binnenzak liep ik door de stad. Ik waande me een gewillig slachtoffer voor straatrovers. Maar er waren geen rovers te bekennen. Wellicht rook de armoede meer aan mij dan ik door- of liefhad. 
 



Barman - Jonah Falke

Barman 07-06-2017

Met een vriendin bezocht ik een oud café in een zijstraat van de Kalverstraat in Amsterdam. Het was als een zomernacht, het bleef lang lauw buiten.
 



Madeleine - Jonah Falke

Madeleine 01-06-2017

Mijn grootmoeder belde terwijl ik in de stationshal van Gare Du Nord zat te wachten op de trein naar Amsterdam.

Ze zei: ‘Wat klinkt je telefoon oud, ben je ver weg?’

Ik vertelde waar ik was en zei: ‘Jij bent vroeger ook in Parijs geweest.’

‘Wat goed dat jij alles nog weet. Ik was het allemaal vergeten.’
 



Dienst - Jonah Falke

Dienst 24-05-2017

Een Griekse man vertelde - in het Engels - over zijn diensttijd.
Hij zei: ‘Ik at vijf jaar geen kip.’
‘Heb je vijf jaar in dienst gezeten?’
‘Nee, vijftien maanden!’
‘Oh.’
‘Daarna kon ik geen kip meer zien, we aten drie keer per week kip.’



Wetenschap - Jonah Falke

Wetenschap 19-05-2017

Gister groeide mijn familie door een geboorte, werd ik uitgescholden door een vriendin - ze zei dat ik een arrogante kutkop had - en kreeg ik een baantje aangeboden waarvan ik droomde.
    Er zijn dagen waarop je je af kunt vragen: leef ik wel?
    Maar kun je ook te veel leven, op één dag? Of laat zich daar vooral een beperkt verstand zien – een hoofd dat niet kan verwerken wat het meemaakt?
    De wereld beweegt en het brein loopt volgens mij vaak achter.



Meditatie - Jonah Falke

Meditatie 11-05-2017

Het was afgelopen donderdag 4 mei. Om tot rust te komen in de trein luisterde mijn vriendin naar meditatieoefeningen op haar smartphone. Een stem in haar koptelefoon vertelde dat ze op haar ademhaling moest letten. Later zou ze zich verontschuldigen voor haar gezweef. Ik zei dat ik me doorgaans om andere dingen druk probeer te maken.



Trap - Jonah Falke

Trap 03-05-2017

Met een vriendin liep ik naar de supermarkt. Ze kocht keelpastilles en maakte de zak meteen na het afrekenen open. De zak scheurde uit en de snoepjes vielen op de grond. We raapten ze op en ze vroeg: ‘Wil je?’



Hoektand - Jonah Falke

Hoektand 28-04-2017

Er was een opening in een Rotterdamse galerie. Wegens slaaptekort lag bij mij de paranoia op de loer. Naast geïnteresseerden kwamen de gebruikelijke alcoholisten kijken. Ze kopen nooit wat, drinken alleen, elke galerie schijnt ze te kennen, althans dat heb ik me laten vertellen. Misschien zijn het ook de mensen die in een supermarkt gratis blokjes kaas komen proeven zonder iets te kopen.



Vlek - Jonah Falke

Vlek 20-04-2017

Tijdens het eten had mijn oma het laten lopen tussen haar benen. Later zag ik de plasvlek op de stoel zitten. 
Ze was al naar huis en ik hoopte dat de meisjes van de thuiszorg haar zouden verschonen.



Leeg - Jonah Falke

Leeg 13-04-2017

De zondagen in de Achterhoek zijn nog rustiger dan de andere dagen. Als kind gierde de leegte op zondag en dan vooral met slecht weer. Inmiddels is het me om het even wat voor dag het is. Misschien verander ik langzaam in een steen.



Oudtante - Jonah Falke

Oudtante 06-04-2017

Mijn oudtante nodigde ik onlangs uit om te komen lunchen in Amsterdam. Een week later antwoordde ze via e-mail:



Kozani - Jonah Falke

Kozani 30-03-2017

De vlucht naar Thessaloniki was een uur vertraagd. Vlak voor vertrek moest er overgestapt worden naar een ander vliegtuig vanwege een technisch mankement. Een verklaring voor het probleem kwam er niet. 

 



Napoleon - Jonah Falke

Napoleon 22-03-2017

Bij gebrek aan tijd vroeg de fotografe me om bij haar thuis te komen.
Ze zei: ‘Je bent de eerste die ik in mijn huis fotografeer.’
Was dat een privilege of enkel tijdsnood? Ze zag me in ieder geval niet als bedreiging. Ook dat is wat waard.



Decorum - Jonah Falke

Decorum 16-03-2017

Ervan uitgaande dat er geen schepper is - op een stel ouders na - dan is het geen wonder dat er hier nog nooit een genie geboren is. Want iedereen dronk en rookte voor, tijdens en na de zwangerschap. Het opgroeien te midden van volle asbakken heeft zo zijn voor- en nadelen.



Moord - Jonah Falke

Moord 09-03-2017

Nadat we op haar aandringen enkele yoga-oefeningen hadden gedaan – onder andere de downward facing dog – lagen we op de grond van haar appartement. 



Opruimen - Jonah Falke

Opruimen 02-03-2017

Gisteravond was ik uitgenodigd om te eten met twee mannen en vrouwen van middelbare leeftijd. Ik was alleen, en ik was er als eerst. 



Therapie  - Jonah Falke

Therapie 23-02-2017

Vorige week was ik uitgenodigd om een leesclub over Bontebrug bij te wonen in het Multatulihuis in Amsterdam. Ik maakte me als ongeschoolde een beetje zorgen om hoe ik de neerlandici en academici van de UVA zou moeten tackelen.
    Iemand zei: ‘Je kunt ze één voor één aan hoor.’



Overleven - Jonah Falke

Overleven 16-02-2017

Mijn oma werd gister wakker zonder de onderkant van haar gebit. Het was kwijt. Ik ging er langs en hielp haar zoeken. Ik keek tussen de dekens in haar bed, angstvallig in de wc, voelde in jaszakken en graaide in een prullenbak. 



Livestream - Jonah Falke

Livestream 09-02-2017

In een kleine bioscoop in Madrid zag ik de film Home van de Vlaamse Fien Troch. We waren via een livestream met het filmfestival in Rotterdam verbonden, het festival was in 45 andere Europese steden ‘live’ te volgen. Na afloop van de film zouden twee acteurs en de regisseuse worden geïnterviewd. De toeschouwers konden vanuit alle steden – beleefde - vragen stellen via Twitter en Whatsapp. Telefoons mochten tijdens de filmvertoning aan blijven maar geen geluid maken.



Pashokje - Jonah Falke

Pashokje 02-02-2017

Vorige week hielp ik een vriend bij het schilderen van een kantoorruimte. Hij haalde me op in zijn oude Mercedes. Er lag sneeuw, de zon stond laag en hij gaf me de zonnebril van zijn dochtertje. Op de zijkant van de bril stonden bloemen en hij klemde strak om mijn hoofd. Als je nog geen hoofdpijn had, dan kreeg je het vanzelf van die bril.



Vluchtvisioenen - Jonah Falke

Vluchtvisioenen 26-01-2017

In de ochtend attendeerde een vriend me op een verhaal in NRC Handelsblad van Arjen Fortuin over schrijfster Judith Herzberg. De titel van het stuk luidde: ‘Geen interview’. 



Kunstenaarsbenodigdhedenwinkel - Jonah Falke

Kunstenaarsbenodigdhedenwinkel 19-01-2017

Het is infantiel om je druk te maken over dingen waar je geen grip op hebt. Dat klinkt redelijk maar een recept tegen ongemak is het niet. Toeval bestaat niet, alles wordt bepaald; dat neigt naar religie. Of zoals mijn oma het verwoordt: ‘Zelf kun je helemaal niks, je moet alles afwachten.’



Bontmuts - Jonah Falke

Bontmuts 12-01-2017

Een beroemde filosofe – van wie ik de naam niet zal noemen – kwam gister een concertzaal binnen. Ze droeg een witte bontmuts. Veel filosofen ken ik niet maar nog nooit zag ik er een met een bontmuts.



Zolder - Jonah Falke

Zolder 04-01-2017

Twee jaar geleden kwam ik in contact met een oude vrouw die een blok verderop woont. Een van de eerste dingen die ze vertelde was dat ze tijdens de Tweede Wereldoorlog ondergedoken had gezeten, vlak bij de plek waar ik opgroeide, de Achterhoek. Die tijd daar noemde ze hemels.
 



Het model (voorpublicatie Bontebrug) - Jonah Falke

Het model (voorpublicatie Bontebrug) 05-09-2016

Als er een god bestaat heeft hij de wereld als een ochtend geschapen.